علت گردن درد هنگام بیدار شدن؛ دلایل، درمان و راهکارهای پیشگیری
گردن درد هنگام بیدار شدن یکی از مشکلات رایجی است که بسیاری از افراد پس از یک شب خواب تجربه میکنند. این درد ممکن است به صورت گرفتگی، خشکی، احساس فشار، درد هنگام چرخاندن سر یا حتی انتشار درد به شانهها و قسمت بالایی کمر احساس شود. در بسیاری از موارد، علت گردن درد هنگام بیدار شدن به نحوه قرار گرفتن سر و گردن در هنگام خواب، نامناسب بودن بالش یا تشک و قرار گرفتن بدن در وضعیت نامناسب برای چندین ساعت متوالی مربوط است.
البته همیشه بالش و وضعیت خواب مقصر نیستند. فعالیت بدنی شدید، استفاده طولانیمدت از تلفن همراه و کامپیوتر، استرس و گرفتگی عضلات، آسیبهای عضلانی و برخی مشکلات ستون فقرات نیز میتوانند باعث درد و خشکی گردن در هنگام صبح شوند.
اگر گردن درد فقط گاهی اتفاق میافتد و پس از مدتی حرکت کردن بهتر میشود، معمولاً جای نگرانی جدی وجود ندارد. اما اگر درد شدید، مداوم یا همراه با علائم دیگری مانند بیحسی، ضعف دست یا درد تیرکشنده باشد، بهتر است علت آن توسط پزشک بررسی شود.
پاسخ کوتاه برای Featured Snippet
مهمترین علت گردن درد هنگام بیدار شدن، قرار گرفتن گردن در وضعیت نامناسب هنگام خواب است. استفاده از بالش بسیار بلند یا بسیار کوتاه، خوابیدن روی شکم، تشک نامناسب و ثابت ماندن گردن در یک وضعیت برای مدت طولانی میتوانند باعث کشیدگی و گرفتگی عضلات گردن شوند. اصلاح وضعیت خواب، انتخاب بالش مناسب و انجام حرکات کششی ملایم میتواند به کاهش این درد کمک کند.
مهمترین دلایل گردن درد بعد از خواب
بالش نامناسب
یکی از رایجترین دلایل درد گردن بعد از خواب، استفاده از بالش نامناسب است. بالش باید به گونهای باشد که سر و گردن را در امتداد طبیعی ستون فقرات قرار دهد. اگر بالش بیش از حد بلند باشد، سر به سمت بالا و جلو قرار میگیرد و عضلات گردن برای ساعتها تحت فشار میمانند. در مقابل، بالش بسیار کوتاه نیز ممکن است باعث خم شدن گردن به سمت پایین شود.
بنابراین نمیتوان یک ارتفاع مشخص را برای همه افراد مناسب دانست. فرم بدن، عرض شانهها، وضعیت خواب و میزان سفتی تشک در انتخاب بالش اهمیت دارند.
خوابیدن روی شکم
خوابیدن روی شکم یکی از وضعیتهایی است که میتواند فشار زیادی به گردن وارد کند. در این حالت برای تنفس، سر معمولاً برای مدت طولانی به یک سمت چرخیده باقی میماند. ادامه این وضعیت در طول چند ساعت خواب میتواند موجب کشیدگی عضلات و احساس خشکی و درد هنگام بیدار شدن شود.
اگر عادت دارید روی شکم بخوابید و صبحها گردندرد دارید، تغییر تدریجی وضعیت خواب به پهلو یا پشت میتواند مفید باشد.
وضعیت نامناسب بدن هنگام خواب
حتی با وجود یک بالش مناسب، اگر بدن در وضعیت نامناسب قرار داشته باشد ممکن است گردن تحت فشار قرار گیرد. خوابیدن به پهلو با چرخش بیش از حد سر، قرار گرفتن شانه در وضعیت نامناسب یا خم شدن گردن هنگام خواب میتواند باعث ایجاد درد صبحگاهی شود.
هدف اصلی این است که سر، گردن و ستون فقرات تا حد امکان در یک راستای طبیعی قرار داشته باشند.
تشک نامناسب
تشک نیز میتواند به صورت غیرمستقیم در ایجاد گردن درد نقش داشته باشد. تشکی که بیش از حد نرم باشد ممکن است باعث فرو رفتن بیش از حد بدن شود و راستای طبیعی ستون فقرات را تغییر دهد. تشک بسیار سفت نیز برای بعضی افراد ممکن است باعث ایجاد نقاط فشار و ناراحتی شود.
بنابراین هنگام انتخاب تشک نباید فقط به میزان سفتی آن توجه کرد؛ هماهنگی تشک با فرم بدن، وضعیت خواب و کیفیت پشتیبانی از ستون فقرات اهمیت بیشتری دارد.
گرفتگی عضلات گردن و شانه
گاهی اوقات درد صبحگاهی نتیجه فعالیتهای روز قبل است. کار طولانیمدت پشت میز، رانندگی، ورزش، بلند کردن اجسام یا نگه داشتن سر در یک وضعیت برای مدت طولانی میتواند عضلات گردن و شانه را خسته و منقبض کند.
در چنین شرایطی ممکن است فرد هنگام بیدار شدن تصور کند درد به دلیل خواب ایجاد شده، در حالی که فعالیت روز قبل نقش اصلی را داشته است.
استرس و تنش عضلانی
استرس میتواند باعث افزایش انقباض عضلات، بهخصوص عضلات گردن و شانه شود. بعضی افراد هنگام خواب نیز ناخودآگاه عضلات خود را منقبض نگه میدارند. نتیجه این وضعیت میتواند احساس سنگینی، خشکی یا درد گردن در ابتدای صبح باشد.
استفاده زیاد از موبایل و کامپیوتر
نگاه کردن طولانیمدت به صفحه موبایل یا لپتاپ، بهخصوص با سر خمشده، میتواند فشار قابلتوجهی به عضلات گردن وارد کند. اگر فرد ساعتها در این وضعیت باشد، احتمال دارد روز بعد با درد یا خشکی گردن از خواب بیدار شود.
چرا بعد از خواب گردن خشک میشود؟
خشکی گردن صبحگاهی معمولاً با بیحرکت ماندن طولانیمدت عضلات و مفاصل ارتباط دارد. در طول خواب، بدن برای چند ساعت در یک وضعیت نسبتاً ثابت باقی میماند. اگر گردن در زاویه نامناسب قرار گرفته باشد، برخی عضلات ممکن است برای مدت طولانی تحت کشش یا انقباض قرار بگیرند.
به همین دلیل بعضی افراد در لحظات اول بیدار شدن درد بیشتری دارند اما پس از راه رفتن، گرم شدن بدن و انجام حرکات ملایم، وضعیت آنها بهتر میشود.
آیا بالش میتواند باعث گردن درد شود؟
بله. بالش یکی از مهمترین عواملی است که میتواند روی وضعیت گردن هنگام خواب تأثیر بگذارد. بالش نامناسب ممکن است باعث شود سر بالاتر یا پایینتر از حالت طبیعی قرار بگیرد و گردن برای چند ساعت در وضعیت نامطلوب باقی بماند.
بالش مناسب باید از سر و گردن حمایت کند و اجازه ندهد سر نسبت به ستون فقرات بیش از حد به جلو، عقب یا طرفین خم شود.
بهترین حالت خواب برای جلوگیری از گردن درد
خوابیدن به پشت و پهلو معمولاً نسبت به خوابیدن روی شکم فشار کمتری به گردن وارد میکند، البته به شرطی که بالش و وضعیت بدن مناسب باشند.
در خوابیدن به پشت، بالش باید به اندازهای باشد که سر در وضعیت طبیعی قرار گیرد. در خوابیدن به پهلو نیز ارتفاع بالش باید با فاصله بین سر و تشک و عرض شانهها هماهنگ باشد تا گردن به سمت بالا یا پایین خم نشود.
اگر به پهلو میخوابید، قرار دادن یک بالش بین زانوها نیز میتواند به حفظ وضعیت بهتر ستون فقرات کمک کند.
برای گردن درد صبحگاهی چه کار کنیم؟
اگر درد خفیف است و علائم هشدار وجود ندارد، چند اقدام ساده میتواند به کاهش ناراحتی کمک کند. حرکت دادن آرام گردن در دامنهای که درد ایجاد نمیکند، گرم نگه داشتن عضلات، دوش آب گرم و اصلاح وضعیت نشستن و خواب میتواند مفید باشد.
از چرخاندن ناگهانی گردن، کشش شدید یا تلاش برای «جا انداختن» گردن خودداری کنید؛ زیرا ممکن است آسیب را بیشتر کند.
اگر درد به طور مرتب تکرار میشود، بهتر است ابتدا بالش، وضعیت خواب، تشک و عادتهای روزانه خود را بررسی کنید.
حرکات کششی ملایم برای گردن
حرکات کششی بسیار آرام میتوانند در برخی افراد به کاهش خشکی گردن کمک کنند. برای مثال میتوانید در حالت نشسته، سر را بهآرامی به سمت راست و چپ حرکت دهید یا چانه را کمی به سمت داخل بکشید و چند ثانیه نگه دارید.
حرکت نباید باعث درد شدید، سرگیجه، بیحسی یا تیر کشیدن درد به دست شود. در صورت ایجاد چنین علائمی، حرکت را متوقف کنید.
Pro Tips؛ نکات حرفهای برای جلوگیری از گردن درد بعد از خواب
Pro Tip 1: اگر تقریباً هر روز صبح گردندرد دارید، قبل از تعویض بالش، وضعیت خواب خود را بررسی کنید. خوابیدن روی شکم میتواند یکی از عوامل اصلی باشد.
Pro Tip 2: بالش را فقط بر اساس تبلیغات یا میزان نرمی انتخاب نکنید. ارتفاع و میزان پشتیبانی بالش باید با وضعیت خواب و فرم بدن شما هماهنگ باشد.
Pro Tip 3: اگر صبحها گردن درد دارید، تلفن همراه را مدت طولانی در تخت و با گردن خمشده استفاده نکنید.
Pro Tip 4: تشک بسیار نرم یا بسیار سفت ممکن است برای بعضی افراد مناسب نباشد. مهمتر از برچسب «نرم» یا «سفت»، حفظ وضعیت مناسب ستون فقرات است.
Pro Tip 5: اگر درد بعد از چند دقیقه حرکت بهتر میشود اما تقریباً هر روز تکرار میشود، آن را نادیده نگیرید و عوامل مربوط به خواب را بررسی کنید.
چه زمانی گردن درد صبحگاهی خطرناک است؟
گردن درد معمولی ناشی از وضعیت خواب اغلب با گذشت زمان و اصلاح وضعیت بدن بهتر میشود. اما در صورت وجود علائمی مانند ضعف یا بیحسی دستها، درد شدید و ناگهانی، درد پس از ضربه یا تصادف، تب، سردرد شدید، اختلال در راه رفتن یا تداوم و تشدید درد، مراجعه به پزشک اهمیت بیشتری پیدا میکند.
همچنین اگر گردن درد برای مدت طولانی ادامه داشته باشد یا مرتباً تکرار شود، بهتر است علت آن به صورت تخصصی بررسی شود.
آیا تعویض تشک میتواند گردن درد را کاهش دهد؟
در بعضی شرایط، بله. تشک به تنهایی درمان گردن درد نیست، اما اگر تشک فعلی باعث شود بدن بیش از حد فرو برود یا ستون فقرات در وضعیت نامناسب قرار گیرد، انتخاب یک تشک مناسبتر میتواند به بهبود وضعیت خواب کمک کند.
برای داشتن خواب باکیفیت، باید بالش و تشک را به صورت یک مجموعه در نظر گرفت. حتی بهترین بالش نیز روی تشکی که حمایت مناسبی از بدن ایجاد نمیکند، ممکن است نتیجه مطلوبی نداشته باشد.
چگونه بالش مناسب برای گردن درد انتخاب کنیم؟
برای انتخاب بالش مناسب باید ابتدا مشخص کنید معمولاً به پشت، پهلو یا شکم میخوابید. افرادی که به پهلو میخوابند معمولاً به بالشی نیاز دارند که فضای بین سر و شانه را به خوبی پر کند. در خوابیدن به پشت، بالش نباید سر را بیش از حد به سمت جلو هل دهد.
جنس بالش نیز اهمیت دارد. فومهای شکلپذیر مانند مموری فوم میتوانند برای بعضی افراد با فرم بدن هماهنگ شوند، اما مناسب بودن آنها به ویژگیهای فردی و ترجیح شخص بستگی دارد.
جمعبندی علت گردن درد هنگام بیدار شدن
علت گردن درد هنگام بیدار شدن در بسیاری از افراد به ترکیبی از وضعیت نامناسب خواب، بالش نامناسب، خوابیدن روی شکم، تشک نامناسب و گرفتگی عضلات مربوط میشود. اصلاح وضعیت خواب و انتخاب تجهیزات خواب مناسب میتواند نقش مهمی در کاهش این مشکل داشته باشد.
اگر صبحها مرتب با گردن درد از خواب بیدار میشوید، بهتر است به جای اینکه فقط درد را تحمل کنید، کیفیت بالش، تشک، وضعیت خواب، میزان استفاده از موبایل و فعالیتهای روزانه خود را بررسی کنید. در صورت وجود درد شدید، مداوم یا علائم غیرعادی نیز مراجعه به پزشک ضروری است.
CTA؛ برای خواب بهتر، انتخاب تشک مناسب را جدی بگیرید
کیفیت خواب فقط به تعداد ساعتهای خواب بستگی ندارد؛ بالش و تشک مناسب نیز نقش مهمی در حفظ وضعیت صحیح بدن هنگام خواب دارند. اگر بعد از بیدار شدن مرتب احساس خشکی و درد در گردن و شانه دارید، وقت آن است که تجهیزات خواب خود را بررسی کنید.
در خواب شاپ میتوانید مدلهای مختلف تشک و محصولات خواب را بررسی کنید و با توجه به نیاز بدن و سبک خواب خود، گزینه مناسبتری برای یک خواب راحت و باکیفیت انتخاب کنید.
محصولات مرتبط
لطفا نظر بدهید